Μια οφθαλμική εξέταση είναι μια εμπεριστατωμένη εξέταση των ματιών του κατοικίδιου ζώου και των γύρω από τα μάτια ιστών. Μπορεί να πραγματοποιηθεί από τον κτηνίατρό σας ή από έναν κτηνίατρο - οφθαλμίατρο. Είναι μη επεμβατική ενέργεια και είναι ανώδυνη για το κατοικίδιο ζώο σας.
Γιατί θα πρέπει να εξεταστούν τα μάτια του κατοικίδιου ζώου μου;
Τα μάτια του κατοικίδιου ζώου σας πρέπει να εξετάζονται ως μέρος μιας κανονικής εξέτασης ρουτίνας. Ωστόσο, απαιτούνται λεπτομερέστεροι έλεγχοι εάν:
Πώς θα εξετάσει ο κτηνίατρος τα μάτια του κατοικίδιου ζώου μου;
Μια οφθαλμική εξέταση μπορεί να περιλαμβάνει πολλές διαφορετικές εξετάσεις. Αυτά τα τεστ μπορούν να βοηθήσουν στον εντοπισμό προβλημάτων στα μάτια ή να εντοπίσουν τις υποκείμενες ασθένειες που μπορεί να επηρεάσουν τα μάτια. Το είδος των δοκιμών που εκτελούνται εξαρτάται από τη φύση του προβλήματος των ματιών του κατοικίδιου ζώου σας. Οι πιο συνηθισμένες δοκιμές περιγράφονται παρακάτω.
Η εξέταση των ματιών συχνά αρχίζει με μια αξιολόγηση της όρασης του κατοικίδιου ζώου. Ο κτηνίατρος θα ελέγξει πώς το κατοικίδιο ζώο κινείται γύρω - γύρω στο δωμάτιο ή αν ακολουθεί μια μπάλα από βαμβάκι όταν πετιέται κοντά στα μάτια. Μια δοκιμή απειλής μπορεί επίσης να διεξαχθεί για να δει εάν το κατοικίδιο ζώο ανοιγοκλείνει τα μάτια όταν ένα δάκτυλο κινείται προς τα εμπρός, αλλά χωρίς να αγγίζει το μάτι.
Μια δοκιμασία αντανακλαστικού ελαφρού φωτός χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση του αμφιβληστροειδούς, των μυών που ελέγχουν την ίριδα (το έγχρωμο τμήμα του ματιού), των νεύρων και του τμήματος του εγκεφάλου που ελέγχει την απεικόνιση. Ο κτηνίατρος θα λάμψει ένα έντονο φως σε κάθε μάτι και θα αξιολογήσει και τα δύο μάτια για τη συστολή τους.
Μπορεί να εκτελεστεί η δοκιμή δακρύων Schirmer εάν ο κτηνίατρός σας ανησυχεί για την μικρή παραγωγή δακρύων. Μία μικρή λωρίδα χαρτιού τοποθετείται σε κάθε κάτω βλέφαρο και κρατιέται στη θέση της για 60 δευτερόλεπτα. Αυτή η δοκιμή θα βοηθήσει να προσδιοριστεί εάν το κατοικίδιο ζώο σας παράγει αρκετά δάκρυα για να λιπαίνει σωστά το μάτι.
Η εξέταση επίσης περιλαμβάνει λεπτομερή αξιολόγηση των εξωτερικών οφθαλμικών δομών, συμπεριλαμβανομένων των ιστών γύρω από τα μάτια, των βλεφάρων, του δακρυϊκού πόρου όπου τα δάκρυα εκρέουν από τα μάτια και των εγκεφαλικών νεύρων που επηρεάζουν τα μάτια. Ταυτόχρονα, το μάτι θα ελεγχθεί για φλεγμονή και λοίμωξη, καθώς και για ξένα σώματα και ασυνήθιστες εκκρίσεις. Ο φακός του ματιού θα εξεταστεί επίσης για σημεία καταρράκτη.
Τα κατοικίδια ζώα συχνά τραυματίζουν κατά λάθος τον κερατοειδή (το διαυγές στρώμα στο μπροστινό μέρος του ματιού). Αυτές οι επώδυνες εκδορές ή έλκη δεν είναι πάντοτε ορατά με γυμνό μάτι, οπότε ο κτηνίατρός σας μπορεί να κάνει δοκιμασία χρώσης με φλουορεσεϊνη. Μια μικρή ποσότητα πράσινης χρωστικής τοποθετείται στο μάτι και κάθε ελάττωμα του κερατοειδούς θα χρωματιστεί, εμφανίζοντας τη θέση και το μέγεθος της βλάβης.
Μια άλλη οδυνηρή κατάσταση για τα κατοικίδια ζώα είναι το γλαύκωμα (υψηλή πίεση των ματιών που προκαλείται από ακατάλληλη αποστράγγιση των υγρών στο μάτι). Ορισμένες φυλές και ορισμένες ασθένειες, όπως ο διαβήτης, σχετίζονται με το γλαύκωμα.
Πριν από τη δοκιμή μέτρησης της πίεσης των ματιών, ο κτηνίατρος θα τοποθετήσει πρώτα μερικές σταγόνες στο μάτι για να υγράνει την επιφάνεια του ματιού. Ο κτηνίατρος μπορεί να χρησιμοποιήσει ένα όργανο που μοιάζει με ένα στυλό για να αγγίξει απαλά την επιφάνεια του ματιού. Αυτό το όργανο παρέχει μια ανάγνωση της πίεσης των ματιών. Η υψηλή πίεση είναι ένα σημάδι γλαυκώματος, ενώ η χαμηλή πίεση μπορεί να είναι ένα σημάδι της ραγοειδίτιδας (φλεγμονή ενός εσωτερικού στρώματος του ματιού).
Η οφθαλμική εξέταση περιλαμβάνει επίσης λεπτομερή εξέταση της βάσης του ματιού (πίσω μέρος του ματιού). Μερικές σταγόνες θα τοποθετηθούν στα μάτια του κατοικίδιου ζώου σας για να διευρυνθούν οι κόρες του ματιού. Μπορεί να χρειαστούν 15-30 λεπτά για να λειτουργήσουν οι σταγόνες. Ο κτηνίατρος θα εξετάσει έπειτα το εσωτερικό του ματιού, συμπεριλαμβανομένου του αμφιβληστροειδούς, των αιμοφόρων αγγείων και του οπτικού νεύρου.
Συνεπώς, αν παρατηρήσετε κάποια ανωμαλία στα μάτια ή την όραση του κατοικίδιου ζώου σας, επικοινωνήστε αμέσως με τον κτηνίατρό σας. Πολλές οφθαλμικές καταστάσεις είναι εξαιρετικά επώδυνες ή θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην απώλεια της όρασης. Μια εξέταση των ματιών θα σας βοηθήσει να εντοπίσετε την πηγή του προβλήματος, έτσι ώστε το κατοικίδιο ζώο σας να λάβει σωστή θεραπεία και να επέλθει ανακούφιση του πόνου το συντομότερο δυνατό.
Τα προβλήματα των ματιών στους σκύλους είναι αρκετά συνηθισμένα. Τα δάκρυα ξεπλένουν γρήγορα κάθε θεραπεία που χορηγείται στο μάτι, γι αυτό και οι οφθαλμικές σταγόνες πρέπει να χορηγούνται πολλές φορές την ημέρα. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να μάθετε πώς να κάνετε τη θεραπεία στο σπίτι.
Πόσο συχνά χρειάζεται να βάλω σταγόνες;
Ορισμένα φάρμακα σε σταγόνες πρέπει να χορηγούνται μόνο μία φορά την ημέρα, άλλα έως και έξι φορές την ημέρα. Ακολουθήστε πάντοτε τις οδηγίες που δίνονται από τον κτηνίατρό σας πολύ προσεκτικά. Ποτέ μην χορηγείτε περισσότερο από τη συνιστώμενη δόση και, εάν είναι δυνατόν, προσπαθήστε να μην χάσετε τις ημερήσιες θεραπείες.
Πώς κρατώ τον σκύλο μου;
Θα είναι ευκολότερο αν κρατάτε τον σκύλο σας σε ύψος εργασίας κουζίνας. Δοκιμάστε να βάλετε τον σκύλο σας σε τραπέζι ή ανυψωμένη επιφάνεια. Εάν η επιφάνεια είναι ολισθηρή, βάλτε μία πετσέτα από κάτω έτσι ώστε ο σκύλος σας να αισθάνεται πιο ασφαλής. Εάν ο σκύλος σας αγωνίζεται πολύ, ίσως χρειαστεί να τυλίξετε τον σκύλο σας σε μια πετσέτα ή κουβέρτα για να μην αντιδράσει έντονα. Θα χρειαστεί να πάρετε έναν φίλο για να σας βοηθήσει - ένας από εσάς θα κρατήσει τον σκύλο ενώ ο άλλος θα σταθεροποιεί το κεφάλι και θα βάζει τις σταγόνες στο μάτι.
Πώς μπορώ να εφαρμόσω τις σταγόνες;
Το άτομο που συγκρατεί τον σκύλο πρέπει να κρατήσει το κεφάλι κάτω από το πηγούνι σταθερά και να δώσει μια κλίση του κεφαλιού του σκύλου προς τα πάνω. Το άλλο άτομο κρατά τη φιάλη του σταγονόμετρου στο ένα χέρι και ανοίγει το μάτι χρησιμοποιώντας τον αντίχειρα και το δείκτη του άλλου χεριού. Τοποθετούμε τη φιάλη του σταγονόμετρου μερικά εκατοστά πάνω από το μάτι και πιέζουμε απαλά για να απελευθερωθεί ο σωστός αριθμός σταγόνων. Αποφεύγουμε να αγγίζουμε το μάτι με το στόμιο της φιάλης.
Πώς μπορώ να εφαρμόσω τις αλοιφές / κρέμες;
Οι αλοιφές και οι κρέμες είναι λίγο πιο δύσκολο να εφαρμοστούν επειδή είναι παχιές. Κρατήστε τον σκύλο σας και ανοίξτε το μάτι του όπως παραπάνω. Κρατώντας το ακροφύσιο του φιαλιδίου της αλοιφής πάνω από το μάτι, πιέστε κάποια ποσότητα αλοιφής και αφήστε την να πέσει στο μάτι για να βρεθεί ανάμεσα στα βλέφαρα. Διαφορετικά αποσυνδέστε αυτή την ποσότητα της αλοιφής από το ακροφύσιο του φιαλιδίου τοποθετώντας την στο κάτω βλέφαρο. Αποφύγετε πάντα να αγγίζετε το μάτι με το ακροφύσιο.
Έχει σημασία πού πέφτουν οι σταγόνες / αλοιφές;
Όσο το φάρμακο πέφτει κάπου στο μάτι δεν έχει σημασία πού. Όταν ο σκύλος σας ανοιγοκλείνει τα βλέφαρα του το φάρμακο θα απλωθεί σε όλη την επιφάνεια του ματιού.
Η θεραπεία βλάπτει;
Το μάτι είναι ένα από τα πιο ευαίσθητα μέρη του σώματος και η τοποθέτηση οτιδήποτε στο μάτι μπορεί να προκαλέσει δυσφορία. Ωστόσο, οι οφθαλμικές σταγόνες και οι αλοιφές είναι σχεδιασμένες για χρήση στο μάτι και οποιαδήποτε δυσφορία θα είναι μικρή. Ο σκύλος σας μπορεί να ανοιγοκλείνει τα βλέφαρα πολύ ή να έχει ένα «υγρό μάτι» για λίγα λεπτά αφού τοποθετήσετε τις σταγόνες. Σε σπάνιες περιπτώσεις ο σκύλος σας μπορεί να ξύνει τα μάτια, να τρίβει το πρόσωπό του κατά μήκος του δαπέδου ή το λευκό του ματιού να γίνεται κόκκινο και επώδυνο. Αν ναι, σταματήστε αμέσως τη θεραπεία και επικοινωνήστε με τον κτηνίατρό σας.
Πόσο καιρό πρέπει να συνεχίσω τη θεραπεία;
Συνεχίστε τη θεραπεία για όσο διάστημα συνιστά ο κτηνίατρος. Τα προβλήματα των ματιών συχνά θεραπεύονται πολύ γρήγορα όταν αρχίσει η θεραπεία, αλλά αν σταματήσετε τη θεραπεία, πολύ σύντομα, τα προβλήματα μπορεί να επανέλθουν.
Τι γίνεται αν πραγματικά δεν μπορώ να χορηγήσω τις σταγόνες ή τις αλοιφές;
Οι περισσότεροι ιδιοκτήτες μπορούν να χορηγήσουν τις σταγόνες στα μάτια με λίγη πρακτική, αλλά αν πραγματικά δεν μπορείτε να το κάνετε μόνοι σας να το πείτε στον κτηνίατρό σας. Μπορεί να είναι σε θέση να συνταγογραφήσει ένα άλλο φάρμακο το οποίο δεν χρειάζεται να χορηγείται τόσο συχνά ή ένα φάρμακο το οποίο μπορεί να χορηγηθεί από το στόμα. Σε ορισμένες περιπτώσεις μια νοσοκόμα μπορεί να είναι σε θέση να σας βοηθήσει, ή ο σκύλος σας μπορεί να μεταφερθεί στο νοσοκομείο για μερικές ημέρες για να εκτελεστεί σωστά η θεραπεία.
Το τρίτο βλέφαρο, γνωστό και ως νηκτική μεμβράνη, είναι μια δομή η οποία υπάρχει στα μάτια των τετράποδων φίλων μας και η λειτουργία της είναι η παραγωγή δακρύων με σκοπό την ενυδάτωση του κερατοειδούς και την προστασία του οφθαλμού. Συνήθως, υπό φυσιολογικές συνθήκες, μπορούμε να δούμε μόνο την άκρη του τρίτου βλεφάρου που βρίσκεται στην κάτω γωνία του ματιού κοντά στη μύτη.
Άλλα ονόματα για την προβολή του αδένα του τρίτου βλεφάρου, είναι προβολή του αδένα της νηκτικής μεμβράνης ή και «cherry eye».
Τι είναι ο αδένας του τρίτου βλεφάρου;
Υπάρχει ένας αδένας που βρίσκεται βαθιά πίσω από το τρίτο βλέφαρο και συνήθως δεν είναι ορατός. Αυτός ο αδένας έχει μια σημαντική λειτουργία, να παράγει δάκρυα. Μάλιστα ο αδένας αυτός συμβάλλει περίπου στο ένα τρίτο του όγκου των δακρύων που παράγονται στα μάτια. Η επαρκής παραγωγή δακρύων είναι απαραίτητη, ώστε να διατηρείται η επιφάνεια του οφθαλμού υγρή και υγιής.
Τι είναι η προβολή του αδένα του τρίτου βλεφάρου;
Η προβολή του αδένα του τρίτου βλεφάρου συμβαίνει όταν αυτός ο αδένας μετακινείται από τη θέση στην οποία βρίσκεται φυσιολογικά (βαθιά εντός της κάτω γωνίας του ματιού) και προεξέχει πάνω από την ελεύθερη άκρη του τρίτου βλεφάρου. Αυτός, λοιπόν, ο αδένας του τρίτου βλεφάρου όταν προβάλει, εμφανίζεται ως μια ροζ διογκωμένη μάζα στην κάτω γωνία του ματιού και γι' αυτό αναφέρεται συνήθως ως «cherry eye». Αν και η προβολή του αδένα δεν είναι συνήθως επώδυνη, συχνά συνδέεται με εμφάνιση επιπεφυκίτιδας και ενδεχομένως ο αδένας να παρουσιάσει φλεγμονή, οδηγώντας έτσι σε μειωμένη παραγωγή δακρύων (ξηροφθαλμία).
Η προβολή του τρίτου βλεφάρου μπορεί να επηρεάσει το ένα ή και τα δύο μάτια. Δεν είναι γνωστό τι την προκαλεί, αλλά αποτελεί πιο συχνό φαινόμενο σε ορισμένες φυλές σκύλων (Αμερικανικό Cocker spaniel, Αγγλικό and Γαλλικό Bulldog, Shih Tzu, Lhasa Apso, Πεκινουά, Shar Pei, Beagle, Μεγάλος Δανός και σε φυλές Mastiff).
Υπάρχει κάποια θεραπεία;
Η μόνη αποτελεσματική θεραπεία είναι η χειρουργική επαναφορά του αδένα στην κανονική του θέση. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι που μπορεί να γίνει αυτό. Η απλούστερη και πιο αποτελεσματική τεχνική περιλαμβάνει τον ενταφιασμό του αδένα πίσω από το τρίτο βλέφαρο. Αυτή η μέθοδος έχει υψηλό ποσοστό επιτυχίας και επιτρέπει στο τρίτο βλέφαρο να συνεχίσει να κινείται κανονικά. Μετά τη χειρουργική επέμβαση, ο κτηνίατρός μας θα μας συστήσει κάποια αγωγή με φαρμακευτικές οφθαλμικές σταγόνες και αναλγητικά, για ένα μικρό χρονικό διάστημα.
Η χειρουργική εκτομή (ολική αφαίρεση) του αδένα του τρίτου βλεφάρου αντενδείκνυται, γιατί σε πάνω από το 50% των περιπτώσεων θα οδηγήσει στην ανάπτυξη ξηροφθαλμίας (ξηρά κερατοεπιπεφυκίτιδα). Η ξηροφθαλμία απαιτεί θεραπεία εφόρου ζωής.
Πηγή: www.vetlexicon.com
Εάν ο σκύλος σας έχει φαγούρα στο μάτι ή έχει κόκκινο μάτι ή υπάρχει έκκριση από το μάτι, τότε είναι επιβεβλημένο να ζητήσετε κτηνιατρική συμβουλή. Ο σκύλος σας μπορεί να έχει μόλυνση στο μάτι. Πρόβλημα μπορεί επίσης να προκληθεί από ένα ξένο σώμα (όπως ένα άγανο) που έχει πιαστεί κάτω από το βλέφαρο. Είναι σημαντικό οι ασθένειες του ματιού να υποβάλλονται σε γρήγορη θεραπεία για να αποφευχθεί οποιαδήποτε μόνιμη βλάβη.
Τι είναι η επιπεφυκίτιδα;
Ο επιπεφυκότας είναι η ροζ επιφάνεια που περιβάλλει το βολβό του ματιού. Το τρίτο βλέφαρο είναι ένα επιπλέον προστατευτικό βλέφαρο στον σκύλο και καλύπτεται επίσης από τον επιπεφυκότα. Σε φυσιολογικούς σκύλους ο επιπεφυκότας δεν είναι άμεσα ορατός. Στην επιπεφυκίτιδα αυτή η μεμβράνη φλεγμαίνει και γίνεται κόκκινη και πρησμένη. Η επιπεφυκίτιδα μπορεί να επηρεάσει το ένα ή και τα δύο μάτια.
Ποια είναι τα συμπτώματα της επιπεφυκίτιδας;
Οι σκύλοι με επιπεφυκίτιδα έχουν συνήθως εκκρίσεις από τα μάτια τους. Το έκκριμα μπορεί να είναι καθαρό και υδατόχρωμο ή παχύ και πράσινο / κίτρινου χρώματος. Ο επιπεφυκότας είναι συχνά πιο ορατός και μπορεί να είναι πρησμένος, καλύπτοντας μερικώς το μάτι. Το μάτι ή τα μάτια μπορεί να είναι μισόκλειστα και το τρίτο βλέφαρο είναι πιο εμφανές.
Ποιες είναι οι αιτίες της επιπεφυκίτιδας;
Πολλοί διαφορετικοί λόγοι μπορούν να προκαλέσουν επιπεφυκίτιδα. Πολλοί από αυτούς εμφανίζονται ξαφνικά και είναι εύκολα θεραπεύσιμοι. Άλλοι προκαλούν μια μακροχρόνια ασθένεια η οποία μπορεί να είναι πιο δύσκολη στον έλεγχο.
Πώς θα μάθει ο κτηνίατρός μου εάν ο σκύλος μου έχει επιπεφυκίτιδα;
Συνήθως ο κτηνίατρός σας είναι σε θέση να πει ότι ο σκύλος σας έχει επιπεφυκίτιδα με μια απλή εξέταση. Ο κτηνίατρός σας θα θελήσει να εξετάσει προσεκτικά το μάτι για να βεβαιωθεί ότι δεν υπάρχει ζημιά στο μάτι. Εάν δεν υπάρχει προφανής τραυματική αιτία, οι περισσότερες περιπτώσεις θα ανταποκρίνονται σε σταγόνες ή αλοιφές που περιέχουν αντιβιοτικά και αντιφλεγμονώδη φάρμακα. Είναι επίσης σημαντικό να είστε βέβαιοι ότι η παραγωγή δακρύων στο μάτι είναι φυσιολογική. Ο κτηνίατρός σας θα μπορέσει να κάνει μια απλή δοκιμασία για να το ελέγξει αν είναι απαραίτητο. Εάν υπάρχει ένα ξένο σώμα τότε αυτό πρέπει προφανώς να αφαιρεθεί. Αν τα σημεία δεν βελτιωθούν μετά από λίγες ημέρες θεραπείας ή φαίνεται να βελτιώνονται αρχικά και να επιδεινώνονται και πάλι όταν σταματήσει η θεραπεία, απαιτείται περισσότερη έρευνα. Ο κτηνίατρός σας θα θελήσει να πάρει ένα δείγμα με στυλεό από τον επιπεφυκότα για να αναζητήσει λοίμωξη. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί επίσης να απαιτηθεί δείγμα αίματος. Εάν δεν υπάρχει μόλυνση τότε μπορεί να είναι χρήσιμο να εξετάσουμε ένα δείγμα κυττάρων από τον επιπεφυκότα. Αυτό το δείγμα λαμβάνεται με απότομη απόξεση της επιφανείας του επιπεφυκότα με σπάτουλα ή σπάτουλα από βαμβάκι. Εάν απαιτείται μεγαλύτερο δείγμα, τότε μπορεί να χρειαστεί ένα τμήμα του επιπεφυκότος που λαμβάνεται χειρουργικά.
Μπορεί να αντιμετωπιστεί η επιπεφυκίτιδα;
Στις περισσότερες περιπτώσεις η επιπεφυκίτιδα αντιμετωπίζεται με εφαρμογή σταγόνων ή αλοιφών στο μάτι. Μερικές φορές σε ιδιαίτερα επίμονες λοιμώξεις μπορεί επίσης να χρειαστεί να χορηγηθεί αντιβιοτική θεραπεία με ένεση ή από το στόμα. Είναι απαραίτητο να αντιμετωπιστεί ταυτόχρονα οποιαδήποτε υποκείμενη αιτία της επιπεφυκίτιδας - εάν δεν αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, θα συνεχίσει να επιστρέφει. Η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει και έλεγχο των προβλημάτων του ανοσοποιητικού συστήματος και εάν το μάτι είναι πολύ στεγνό τότε μπορεί να χρειαστούν τεχνητά δάκρυα. Εάν απαιτούνται τεχνητά δάκρυα, είναι πιθανότερο να χορηγηθούν για όλη τη διάρκεια της ζωής τους.
Μπορώ να διαχειριστώ τη θεραπεία του σκύλου μου στο σπίτι;
Εάν είστε σε θέση να χορηγήσετε φάρμακα αυτό μπορεί να γίνει στο σπίτι, αλλά να θυμάστε ότι η τακτική θεραπεία είναι απαραίτητη. Οι περισσότερες σταγόνες ή αλοιφές πρέπει να χορηγούνται τουλάχιστον 3-6 φορές την ημέρα. Εάν έχετε αμφιβολίες ως προς τον τρόπο χορήγησης του συνταγογραφούμενου φαρμάκου, παρακαλείσθε να ζητήσετε από τον κτηνίατρο σας να προβεί σε επίδειξη. Εάν δεν είστε σε θέση να θεραπεύσετε σωστά τον σκύλο σας, ο κτηνίατρός σας μπορεί να κανονίσει να τον κρατήσει στο νοσοκομείο για λίγες μέρες για να διασφαλίσει ότι παρέχεται αποτελεσματική θεραπεία.